Yvonne on tour met wielerploeg DSM

Graag geef ik, Yvonne Kuiper, je een inkijkje hoe mijn dagen als soigneur en therapeut eruit zien tijdens een grote wielerronde. 

La Vuelta a España

Twee weken geleden ben ik afgereisd naar Spanje voor mijn werkzaamheden als fysiotherapeut bij Team DSM tijdens de Vuelta. Naast mijn werk bij Fysiotherapie ZorgSaam werk ik meerdere keren per jaar als fysiotherapeut voor Team DSM.

Het wielercircus in een grote ronde

Tijdens de grote wielerrondes trekken de teams als een waar circus rond door het gastland. Het circus bestaat uit plusminus vijftien mannen en vrouwen personeel, vijf personenauto’s, een touringcar, een truck met materialen zoals (tijdrit)fietsen, wielen en andere materiële benodigdheden, een kook truck en een bus met matrassen en beddengoed. Dit allemaal om ervoor te zorgen dat acht wielrenners zo goed mogelijk ondersteunt worden bij hun sportieve prestaties. Het personeel heeft ieder een eigen taak. Denk hierbij aan een teammanager, ploegleiders, mechaniekers, soigneurs, een sportarts, een fysiotherapeut, een buschauffeur en een kok. Net als de renner moet ook zijn racefiets in topconditie aan de start van de wedstrijd verschijnen. Dat is waar de mechanieker voor zorgt. De ploegleider heeft onderweg tijdens de etappe een mechanieker bij zich in de ploegleiderswagen om na een valpartij of pech, een renner te helpen met het wisselen van een wiel of fiets. Soigneur is een Franse term die in de wielersport gebruikt wordt om een verzorger aan te duiden. 

De wielerkaravaan

De vijf personenauto’s van het team bestaan uit twee ploegleiderswagens en drie soigneurs auto’s die de renners tijdens de etappes begeleiden. De touringcar is van alle gemakken voorzien om de renners zo comfortabel mogelijk van het hotel naar de start en van de finish naar het volgende hotel te brengen. Met een kooktruck en eigen kok zijn de wielerploegen niet meer afhankelijk van de hotelkeuken en hebben ze daardoor controle op de diëtetiek en hygiëne. In de drie grote rondes (Giro d’Italia, Tour de France en La Vuelta) zijn de renners plusminus een maand onderweg. Je kan je wellicht voorstellen dat iedere nacht slapen in een ander bed niet bevorderlijk is voor de nachtrust en het herstel van de renners. Daarom heeft iedere renner zijn eigen matras en beddengoed tot zijn beschikking. Het is de taak van de soigneurs om er iedere dag weer voor te zorgen dat bij aankomst in het hotel, het bed is voorzien van eigen matras en beddengoed. Dat is een flinke klus aangezien we bijna iedere nacht in een ander hotel slapen.

Koers!

In de vroege ochtend starten we na het ontbijt met alle voorbereidingen voor de koers later die dag. Als fysiotherapeut maak ik onderdeel uit van het team van soigneurs. Dat betekent dat ik niet alleen blessures behandel maar gedurende de dag ook veel andere voorkomende werkzaamheden uitvoer. In de truck van de mechaniekers bevindt zich ook een kleine keuken waar we als soigneurs de bidons klaarmaken, de rijstcakes worden gemaakt en de musettes worden gevuld. Een musette is een tasje met voeding die de renners tijdens de koers van hun soigneur aannemen. We zorgen ervoor dat iedere auto in koers voorzien is van alle benodigdheden zoals koelboxen met bidons en drankjes voor de staf, voldoende gels en repen, extra (regen)kleding voor de renners, zonnebrandcrème en toiletpapier. Op warme dagen maken we ook ijssokken. Dit zijn bundeltjes ijs waarmee de renners hun lichaam kunnen koelen. We maken deze ijssokken met behulp van panty’s en ijsblokjes en deze worden evenals de bidons en musettes tijdens de koers aangereikt.

Start

Wanneer de renners klaar zijn met hun ontbijt, dienen ook de soigneurs en mechaniekers hun voorbereidingen te hebben afgerond. Het circus vertrekt nu in karavaan richting de start locatie van de etappe. De afstand van het hotel naar de startlocatie is wisselend maar meestal moeten we hiervoor nog plusminus drie kwartier rijden. Eenmaal aangekomen bij de start hebben we nog even tijd voor een kop koffie, voorzien we de fietsen van de renners van bidons, moet ik soms nog een knie of schouder van een renner tapen en vertrekken we tijdig richting de ravitailleringszones. Met ravitailleringszone wordt de locatie bedoeld waar de renners tijdens de koers door de soigneurs van voeding worden voorzien. 

Verzorging tijdens de koers

Een renner verbrandt tijdens een koers zoveel calorieën dat alleen een stevig ontbijt hem niet voldoende energie op zal leveren om met goed resultaat de finish van de etappe te bereiken. Op vooraf vastgestelde locaties worden de renners daarom tijdens de koers door hun soigneurs van voeding voorzien. Deze locaties worden door de organisatie of door de ploegleider bepaald. De locatie waar de renners van musettes worden voorzien wordt een feedzone genoemd en deze locatie word door de organisatie van de wedstrijd vastgesteld. De locaties waar de renners bidons aangereikt krijgen worden bottlepoints genoemd en deze mogen door de ploegleiders naar eigen inzicht worden uitgekozen. In een musette vindt een renner twee bidons met voeding, voedingsrepen en gels, rijstcakes en een blikje cola. Het kan soms erg hectisch zijn in een feedzone of bij een bottlepoint waardoor je als soigneur niet iedere renner van je team van een bidon of musette kan voorzien. De overgebleven musettes geef je af aan de achtervolgende ploegleidersauto. Tevens bevinden zich in de ploegleiderswagens voldoende bidons. Vooral op warme dagen hebben de renners meer voeding nodig dan die wij als soigneurs langs de kant van het parcours kunnen aanbieden. Wanneer het peloton voorbij geraasd is en we de bidons of musettes aan onze renners hebben afgegeven springen we snel weer in de auto en navigeren we via een alternatieve route naar ons volgende bottlepoint. We mogen het peloton namelijk niet inhalen. De feedzone en bottlepoints worden verdeeld onder meerdere soigneurs omdat het niet haalbaar is om met één auto tijdig op iedere ravitailleringslocatie aanwezig te zijn.

Finish

Bij de finish is het vaak erg chaotisch. Alle soigneurs, teamartsen, journalisten en fotografen staan hier opgesteld en iedereen probeert een glimp op te vangen van de finale van de wedstrijd. Eenmaal over de streep worden onze renners hier door een van onze soigneurs en de teamarts voorzien van een verkoelend drankje en wordt hen de weg naar de parkeerplaats gewezen waar alle touringcars staan opgesteld. Wanneer een renner een podiumplaats heeft behaald of naar de dopingcontrole moet wordt hij hierbij ook door de soigneur en teamarts begeleidt. In de touringcar hebben de renners de gelegenheid om zich te douchen. Ook nu moet er vaak nog een stukje gereden worden alvorens we aankomen bij onze volgende overnachtingslocatie.

Hotel

Bij aankomst op onze nieuwe overnachtingslocatie is alles al geregeld door twee soigneurs die vandaag hotel dienst hadden. Zij zijn vanochtend niet meegegaan naar de start locatie van de etappe maar zijn rechtstreeks naar het volgende hotel gereden. Er is parkeergelegenheid vrijgemaakt voor al onze voertuigen, de kok is al bezig met de voorbereidingen voor het diner van de renners, de kamers zijn verdeeld en onze koffers en massage tafels staan al klaar, er is een aparte diner- en ontbijt ruimte gereserveerd voor het team, het personeel van de receptie is ingelicht over het verloop van een eventuele onaangekondigde doping controle en zo kan ik nog wel even door gaan. Ook als fysiotherapeut heb ik soms hoteldienst. De soigneurs starten na aankomst in het hotel zo snel mogelijk met de massage van de renners. Afhankelijk van de tijd waarop we kunnen starten duren de massages 30 tot 45 minuten per renner. Het accent ligt tijdens de massages op benen en billen omdat deze spieren het belangrijkste zijn voor een wielrenner. Als therapeut ben ik verantwoordelijk voor de renners met fysieke klachten en blessures. Voordat de behandeling van de renner plaats gaat vinden heb ik hierover eerst overleg met de sportarts. Deze bepaald ook of een renner in aanmerking komt voor een fysiotherapeutische behandeling. In verband met beperkte tijd moeten we soms prioriteiten stellen waardoor niet iedere renner een behandeling kan krijgen. Afhankelijk van het type blessure voer de ik de behandeling soms uit in aanwezigheid van de arts om samen te kunnen sparren over de beste behandelmethode. We doen onze uiterste best om de renners de volgende dag zo fit mogelijk weer op de fiets te krijgen. Voor mij ligt de focus op fysiotherapeutische behandelingen, maar wanneer er weinig of geen blessures zijn draai ik mee in het massage schema. Als je geluk hebt kan je na de massages/behandelingen nog even douchen alvorens we aan tafel gaan voor het diner. Het diner vindt meestal plaats tussen 21.30 uur en 22.00 uur in de avond. Aansluitend vindt de staff meeting plaats waarin we terugblikken op de dag en tevens de volgende etappe bespreken. 

Ik heb geprobeerd je een indruk te geven over het functioneren van een wielerploeg in een grote ronde en hoe mijn dagen als soigneur en fysiotherapeut eruit zien. We maken lange en intensieve werkdagen, maar ik vind het een mooie uitdaging en een leuke afwisseling met mijn werk op de praktijk.

Manueel therapie voor wielrenners

In de praktijk zie ik als manueel therapeut veel wielrenners en werk ik samen met BikeFitters om fietser goed op de fiets te krijgen. Naast de juiste zitpositie is een optimale mobiliteit en stabiliteit van het lichaam erg belangrijk. Hier kan ik als manueel therapeut veel aan bijdragen. Dus mocht je als wielrenner willen weten wat ik voor je kan betekenen? Ik zie je graag  bij Fysiotherapie ZorgSaam Nijverdal – Hellendoorn.  

Sportieve groet,

Yvonne Kuiper