Wie is verantwoordelijk voor de gezondheid van de volgende generatie?

De vakantieperiode is weer aangebroken, extra tijd om samen met het gezin door te brengen.

Als vader van drie kinderen maak ik (Rob Alferink) me wel eens zorgen over de gezondheid van de volgende generatie. Mijn kinderen zijn nu 7, 5 en 1 jaar oud. Maar wie is eigenlijk verantwoordelijk voor de gezondheid van ons zelf en onze kinderen? 

Voor volwassenen is het snel gezegd dat iedereen verantwoordelijk is voor zijn eigen gezondheid. ‘Gewoon’ gezond eten en voldoende bewegen, meer calorieën verbranden dan je inneemt. Helaas weten we allemaal dat dit in de praktijk niet zo eenvoudig is. Momenteel heeft al 51% van de Nederlandse bevolking overgewicht. Bij ZorgSaam Nijverdal – Hellendoorn mogen wij dagelijks mensen helpen bij het verkrijgen van een gezondere leefstijl. Hoe ziet de leefstijl eruit over 25 jaar voor de volgende generatie?

De gezondheid van de volgende generatie 

Wanneer we het over de volgende generatie hebben, bijvoorbeeld mijn kinderen, wie draagt dan verantwoordelijkheid voor de gezondheid? Vaak begint het bij onszelf, de opvoeders. Hoe je jezelf voedt, voedt je je kinderen vaak ook. Lust je als ouder weinig groenten, dan is de kans groot dat je kinderen hier ook niet dol op zijn. Heb je wekelijks een patatdag en regelmatig een afhaal menu op zondag dan nemen je kinderen dat later waarschijnlijk over.

Maar het tegenovergestelde werkt natuurlijk ook, kook jezelf gezonde maaltijden met onbewerkte producten, dan is dat ook de voeding dat je kinderen binnen krijgen. 

Beweging speelt ook een grote rol. Onderzoeken hebben bijvoorbeeld aangetoond dat het sportniveau van de moeder invloed heeft op het sportiviteit van het kind. Zien kinderen hun moeder veel sporten dan zijn ze zelf later ook sportiever.

Heb je als ouder een hekel aan fietsen, dan is de kans groter dat je je kind vaker met de auto naar school brengt. En dus je kind een kans om te bewegen ontneemt. Dus vaders en moeders die dit lezen: jouw voeding- en sportritme is een groot voorbeeld voor je kinderen. Lukt het niet om het voor jezelf te doen, doe het dan voor je kinderen.

Dikke wangen en buik

Onze kinderen thuis zijn gelukkig goede eters en proeven en lusten bijna alles. Toch heeft mijn zoontje Boris van 5 ook echt een zwak voor ‘ongezonde dingen’ met suiker. Maar heeft hij ook oog wat de invloed van een ongezonde leefstijl is.

Laatst had ik met hem een ‘leefstijl gesprekje’. Hij zit sowieso in de leeftijd dat hij je het hemd van het lijf vraagt dus naast een leefstijl gesprek hebben we ook ‘vulkaan-, dinosaurus-, wie is de sterkste, beste, snelste-gesprekken, maar dat ter zijde.

We waren op de camping in Ommen toen hij zei: “Papa weet je wat mij opvalt? Sommige mensen hebben best dikke wangen en een dikke buik”. Ik pas tegenwoordig de tactiek toe om wat vragen terug te stellen voordat ik aan 10 vervolgvragen word onderworpen. Ik stelde hem de vraag wat hij ervan vond. “Niet zo mooi,” antwoordde hij. Toen vroeg ik hem hoe dat volgens hem komt. “Omdat ze veel ongezonde dingen eten,” zei hij. Dat heeft hij gelukkig al door. Ik voegde eraan toe dat ze misschien ook niet zo veel bewegen of problemen hebben waardoor ze het moeilijk vinden om gezond te leven. 

Ik legde uit dat wij, papa en mama, willen dat hij gezonde dingen eet zoals een gezond ontbijt, groenten en fruit, en niet alleen maar ongezonde dingen zoals ijsjes, snoepjes en patat. We gebruiken de 80/20 regel: als je 10 dingen op een dag eet en drinkt, mogen er maximaal 2 ongezond zijn. Die dag hadden we een kinderfeestje gehad, dus ik zag hem denken dat het die dageen uitdaging zou worden. Ik vertelde hem dat je soms een ongezonde dag hebt, maar dat je dan de dagen daarna weer gezond eet.

De invloed van de omgeving

Als ouders hebben we dus veel invloed op onze eigen gezondheid en die van onze kinderen. Maar ik ben ervan overtuigd dat onze omgeving minstens zo veel invloed heeft. Er is een cultuur  ontstaan waarin gezelligheid vaak samengaat met ongezonde voeding:

• Gebak bij een verjaardag
• Een blokje kaas en bakje chips ‘s avonds voor de tv
• Alcohol in de voetbalkantine en op festivals (over drugs en andere middelen maar te zwijgen)

Verleiding in onze omgeving

Waarom worden we overal geconfronteerd met verleidingen? In onze gezonde sportgemeente Hellendoorn staat een groot snoepautomaat bij de uitgang van het zwembad. Mijn dochter weet dat ze na zwemles geen snoep krijgt, maar er zijn genoeg ouders en kinderen die wel zwichten, maar wat ook niet gek is. Vaak hebben ze ook nog een blikje energiedrank in de hand en drie keer raden of die kinderen nog trek hebben in gezond avondeten een half uur later.

Door naar de bouwmarkt

En wat dacht je van een bezoek aan de bouwmarkt? Pallets met blikjes frisdrank verwelkomen je bij de ingang, en bij de kassa kun je ijsjes, mars en snickers kopen. Waarom in vredesnaam bij de bouwmarkt en niet alleen bij de supermarkt?

De gezonde supermarkt?

Over supermarkten gesproken: wist je dat 80% van de producten in de supermarkt ongezond zijn? Producten die we eigenlijk helemaal niet nodig hebben. Er zijn tientallen soorten chips en nootjes en wel het dubbele aantal soorten koekjes. Bizar eigenlijk. Als we in de supermarkt alleen de buitenste ringen zouden gebruiken, zouden onze keuzes al veel gezonder zijn.

Maar wie is nu verantwoordelijk

Zoals je kunt lezen zit ongezondheid zit diep verankerd in onze samenleving. Uiteindelijk ben je altijd verantwoordelijk voor je eigen gezondheid en keuzes en die van je eventueel opgroeiende kinderen.

Voorkomen is nog altijd beter dan genezen

Maar deze blog is ook een oproep aan de overheid, gemeentes, zorgverzekeraars, scholen, sportverenigingen en werkgevers. Laten we onze inwoners, klanten, kinderen, leden en werknemers vaker ondersteunen en stimuleren in gezond gedrag in plaats van ze te verleiden en stimuleren tot ongezonde keuzes.

En laten we gezelligheid wat meer loskoppelen van ongezonde voeding. Ook zonder ongezonde voeding kunnen verjaardagen en successen gevierd worden.

Basisgezondheid als fundament

En misschien denk je wel? Waarom maak ik me hier als fysiotherapeut zo druk om? Bij ZorgSaam geloven wij dat een goede basisgezondheid het fundament is om lichamelijke klachten en blessures te voorkomen en/of beter en sneller te laten herstellen. Laten we daar samen werk van maken.

Want komende 10-20 jaar gaan we een gigantisch zorginfarct tegemoet door de toenemende vergrijzing. Om de gezondheidszorg ook voor de volgende generatie betaalbaar en toegankelijk te houden kunnen we altijd beter voorkomen dan genezen.

En daarin moet iedereen zijn eigenlijk verantwoordelijkheid in nem

Rob Alferink

Eén keer per 2 weken schrijven praktijkhouders Patrick ter Brugge en Rob Alferink een blog. Met deze blogs hopen wij de lezers te inspireren en dat het uiteindelijke bijdraagt aan onze missie: een gezond Hellendoorn (gemeente)

De vorige blogs nog niet gelezen:
Blog 1: Genezen beter dan voorkomen?
Blog 2: De groeten uit Bali
Blog 3: Iedere ouder wil toch het beste voor zijn kind
Blog 4: Hellendoorn nu ook het gezondste dorp van Nederland
Blog 5: Check: We gaan Samen op weg naar een betere zorg
Blog 6: Hoe ziet voor jou een goede week eruit?
Blog 7: De zorg verandert; wat betekent dit voor ons allen
Blog 8: NIVEA: niet invullen voor een anders 
Blog 9: Yeah! (Bijna) vakantie!